2026 жылдың бірінші жартысында Қостанай облысының тауар айналымы $2,51 млрд-қа дейін өсті (+4,7%). Бірақ осы қарапайым көрсеткіштің артында әлдеқайда өткір өзгеріс бар: экспорт шамамен 40% ұлғайып, $1,09 млрд-қа жетті, ал импорт 12,2% қысқарып, $1,42 млрд болды. Өңірдің сырттан келетін тауарларға тәуелділігі айқын төмендеп келеді.
Қытай ($755,9 млн, +20,5%) мен Ресей ($698,3 млн, +9,6%) сауда серіктестері ретінде шамалас деңгейде. Ал басқа ірі серіктестер өсіп жатқанда, Корея позициясын едәуір жоғалтты (-32,2%).
Экспорт
2026 жылдың бірінші жартысында экспорт $1,09 млрд болды (+39,6%). Азық-түлік экспорттың жартысынан астамын құрайды: 55,9% немесе $609,9 млн. Бұл бағыт жалпы экспорттан да жылдамырақ өсіп, 54,6% ұлғайды.
Темір кені концентраты Ресей мен Қытай арасында бөлінеді. Одан кейін толығымен Қытайға жөнелтілетін мал азығы және Ауғанстан мен Орталық Азия елдеріне жеткізілетін бидай ұны келеді.
Қытайға экспортта нақты құрылымдық бетбұрыс болды. 2015-2019 жылдары небәрі $24-42 млн деңгейінде болған көлем 2020 жылы бірден $432,5 млн-ға секірді. Содан бері тұрақты өсіп, 2025 жылы $639,7 млн-ға жетті. Бұл бір реттік серпіліс емес, бес жылдық тренд.
Импорт
2026 жылдың бірінші жартысында импорт 12,2% қысқарып, $1,42 млрд болды. Азық-түліктің үлесі — 16,1%.
Жеңіл автокөлік шанақтары мен қуатты қозғалтқыштар импортта көш бастап тұр. Қытай, Өзбекстан және Корея автокомпоненттер нарығын шамалас бөліседі. Бұл жергілікті құрастыру өндірісінің белсенді екенін көрсетеді.
Кореядан импорт өте қарқынды өсті: 2015 жылғы $48 млн-нан 2023-2025 жылдары $580-693 млн-ға жетті. Он жылда он еседен астам ұлғайған бұл көрсеткіш автокөлік шанақтары мен бөлшектерін жеткізетін тұрақты жаңа арнаның қалыптасқанын білдіреді. Қытайдан импорт та осыған ұқсас жолмен өсті, тек серпіні біршама баяуырақ: 2015 жылғы $68 млн-нан 2025 жылы $731 млн-ға дейін. Екі ел де өңірдің автокөлік құрастыру тізбегіндегі рөлін айқын күшейтіп келеді.
2026 жылдың бірінші жартысында Қостанай облысы импортқа тәуелділіктен теңгерімді саудаға қарай бет алды: экспорт күрт өсіп, импорт қысқарды. Негізгі құрылымдық үрдіс — Қытайға темір кені экспортының бес жыл бойы тұрақты ұлғаюы. Онымен қатар жергілікті құрастыру өндірісі үшін Корея мен Қытайдан автокомпоненттер импорты да ұзақмерзімді қарқынмен өсіп келеді.
Ұлттық экономикалық зерттеулер бюросы арнайы EconomyKZ.org үшін
