Негізгі капиталға инвестициялар – ел экономикасының даму көрсеткіші. Олар өнеркәсіптің, инфрақұрылымның және әлеуметтік саланың негізін қалайды. 2025 жылдың басында Қазақстанда инвестициялар көлемі аздап өсті, бірақ кейбір өңірлер мен секторларда әртүрлі динамика байқалады.
Жалпы инвестициялық ахуал
Қазақстанның Ұлттық статистика бюросының мәліметінше, 2025 жылдың қаңтар-ақпан айларында негізгі капиталға салынған инвестиция көлемі 1 857,5 млрд теңгені құрады. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 0,5%-ға жоғары. Алайда, инвестиция өсімінің қарқыны соңғы жылдармен салыстырғанда баяулады.
Өңірлік талдау көрсеткендей, инвестициясы айтарлықтай өскен өңірлер:
• Шымкент (+67,9%)
• Түркістан облысы (+57,1%)
• Жамбыл облысы (+54,4%)
• Жетісу облысы (+37,5%)
• Маңғыстау облысы (+20,3%)
• Шығыс Қазақстан облысы (+20,2%)
Инвестициясы төмендеген өңірлер:
• Ұлытау облысы (-56,6%)
• Атырау облысы (-47%)
• Ақмола облысы (-24%)
• Қарағанды облысы (-20,2%)
Салалар бойынша инвестиция бөлу
Қазақстандағы инвестицияның негізгі бөлігі өнеркәсіпке тиесілі (40,5%), оның ішінде:
• Тау-кен өндірісі – 22,4%
• Өңдеу өнеркәсібі – 11%
• Электр энергиясы және газбен жабдықтау – 4,3%
Сондай-ақ келесі салаларға айтарлықтай инвестициялар бөлінді:
• Жылжымайтын мүлікпен операциялар (20,2%)
• Көлік және қоймалау (12%)
• Білім беру (12%)
• Денсаулық сақтау (2,7%)
Инвестиция көздері
Инвестицияның негізгі бөлігі кәсіпорындардың өз қаражатынан бөлінген – 1 259,8 млрд теңге (67,8%). Мемлекеттік бюджеттен бөлінген қаражат 21,3% құрап, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 3,1 есе өсті. Ал банктер арқылы қаржыландыру үлесі 3,1%-ға дейін төмендеді.
Жалпы инвестиция көлемінің аз ғана өсуіне қарамастан, оның аймақтар мен салалар арасындағы құрылымы айтарлықтай өзгерген. Шымкент, Түркістан және Жамбыл облыстарындағы инвестиция өсімі оңтүстік өңірлердің қарқынды дамып жатқанын көрсетеді. Ал Ақмола мен Атырау облыстарындағы төмендеу дәстүрлі өндірістік аймақтардағы экономикалық белсенділіктің бәсеңдеуіне байланысты болуы мүмкін.
Дайындаған: Лина Егель қызы, EconomyKZ.org порталының сарапшысы


