Қазақстандағы инфляция халықтың өміріне тікелей әсер етіп отыр. 2025 жылдың ақпан айында жылдық инфляция деңгейі 9,4%-ға жетті. Қаңтар айында бұл көрсеткіш 8,9% болған. Бір ай ішінде баға 1,5%-ға көтерілді.
Ec[ON]omyKZ сарапшысының айтуынша, инфляцияның негізгі себептері – коммуналдық қызмет тарифтерінің көтерілуі, азық-түлік бағасының қымбаттауы және қызмет көрсету саласындағы бағаның өсуі. Сонымен қатар, аймақтар арасында да айырмашылықтар бар: Астанадағы инфляция 12,7%-ға жетіп, ел бойынша ең жоғары көрсеткішке ие болды.
Қай тауарлар мен қызметтер ең көп қымбаттады?
Коммуналдық қызметтер бағасының өсуі инфляцияны күшейтуде. 2024 жылдың ақпанымен салыстырғанда:
- Суық су – +70,7%
- Электр энергиясы – +21%
- Орталық жылу жүйесі – +18,2%
- Газ (тарату желілері арқылы жеткізілетін) – +13,2%
- Пәтер жалдау ақысы – +16,5%
Тұрғын үй-коммуналдық қызметтер инфляцияға 1,9 пайыздық пункт үлес қосты. Бұл – Қазақстандағы инфляцияның 20%-ы тек коммуналдық тарифтердің өсуіне байланысты деген сөз.
Бұдан бөлек, көптеген тауарлар да қымбаттады:
- Телевизор, аудиожабдықтар – +42,3%
- Алтын әшекейлер – +24,4%
- Отандық көліктер – +18,9%
- Киім мен аяқ киім – +10,9%
Азық-түлік бағасы да шарықтады:
- Картоп – +62,1%
- Пияз – +27,3%
- Қырыққабат – +20,2%
- Кондитерлік өнімдер – +14,2%
- Сары май – +12,2%
Дегенмен, кейбір азық-түлік тауарлары арзандады:
- Қарақұмық – -20,4%
- Сәбіз – -6,6%
- Күріш – -5,7%
- Жұмыртқа – -5,3%
Қай аймақтарда инфляция жоғары?
Аймақтар бойынша инфляция деңгейі әртүрлі. Кейбір өңірлерде орташа республикалық көрсеткіштен жоғары:
- Астана – 12,7%
- Ақмола облысы – 10,7%
- Батыс Қазақстан облысы – 10,5%
- Солтүстік Қазақстан облысы – 10,2%
- Маңғыстау облысы – 10,1%
Бағаның көтерілуі халықтың күнделікті өміріне елеулі ықпал етеді. Әсіресе, коммуналдық қызметтердің қымбаттауы табысы төмен отбасыларға ауыр тиеді. Азық-түлік бағасының өсуі халықты арзан, бірақ сапасыз өнімдерді тұтынуға мәжбүрлейді, бұл өз кезегінде денсаулыққа кері әсер етуі мүмкін.
Сондай-ақ, инфляция халықтың сатып алу қабілетін төмендетеді. Бұл экономикаға кері әсерін тигізіп, тұтынушылық сұранысты азайтады. Ал сұраныстың төмендеуі бизнестің табысын азайтып, жұмыс орындарының қысқаруына алып келуі мүмкін.


