EC[ON]OMY

Қазақстандағы инфляция: Экономикаға жаңа сын-қатерлер

Қазақстанда инфляция өсуін жалғастыруда. 2024 жылдың қазан айындағы көрсеткіш жылдық есепте 8,5%-ға жетіп, айлық өсім 0,9%-ды құрады, бұл өткен айдағы 0,4%-дан айтарлықтай жоғары. Мұндай инфляция динамикасы елдің экономикалық саясаты үшін жаңа сын-қатерлер туғызады.

Инфляция, ең алдымен, ақылы қызметтер мен азық-түлікке жатпайтын тауарларға әсер етті. Жылдық есепте ақылы қызметтер 14,3%-ға, ал азық-түлікке жатпайтын тауарлар 7,8%-ға қымбаттады. Инфляцияға ең үлкен үлесті тұрғын үй қызметтері, су, электр энергиясы, газ және басқа коммуналдық қызметтер қосып отыр. Бір жыл ішінде олардың құны 16,3%-ға өсіп, жалпы инфляция деңгейіне 2,1 пайыздық тармақ қосты.

Ең көп қымбаттаған қызметтерге суық су (+60,3%), орталық жылу (+33,6%) және электр энергиясы (+22,9%) тарифтері жатады. Бұл өзгерістер отбасылық бюджеттерге тікелей әсер етеді.

Инфляция тұтыну тауарлары нарығында да байқалады. Азық-түлік тауарлары жыл ішінде 4,9%-ға қымбаттады. Бағаның өсуіне жемістер мен көкөністер (+4,2%) және ет өнімдері (+3,5%) айтарлықтай үлес қосты. Көкөністердің ішінде қияр (+27,6%) және қызанақ (+27%) айтарлықтай қымбаттаған. Сонымен қатар, кейбір тауарлардың, мысалы, қарақұмық (-21,9%) пен қырыққабаттың (-20,8%) бағасы төмендеген, бұл азық-түлік бағаларының тұрақсыздығын көрсетеді.

Азық-түлікке жатпайтын тауарлар да қымбаттауда. Аудиовизуалды техника (+42,1%) және жеңіл автокөліктер (+35,3%) бағасының өсуі ұзақ мерзімді тұтыну тауарлары нарығына қысым көрсетіп отыр. Сонымен қатар, фармацевтикалық өнімдер де айтарлықтай қымбаттаған (+11%).

Инфляциядағы аймақтық айырмашылықтар елдегі жағдайдың әркелкілігін көрсетеді. Астана мен Маңғыстау облыстарында инфляция республикалық орташа деңгейден жоғары, сәйкесінше 10,2% және 9,7%-ды құрап отыр. Бұл жалдау ақысы мен коммуналдық қызметтердің қымбаттауымен байланысты.

Дайындаған: Ален Серік, Economy.kz порталының сарапшысы

Scroll to Top