Қазақстанда брендингтің рөлі мен артықшылықтары

Дамыған және тұрақты экономикада брендинг — жай сәнді сөз емес, стратегиялық құрал. Ол компанияларға танымал болуға, сенім қалыптастыруға және бәсекелі нарықта берік орын алуға көмектеседі. Елде белсенді жұмыс істейтін брендингтік агенттіктердің болуы — бизнес ортасының кемелдігін және экономикалық сана-сезімнің жоғары деңгейін білдіреді. Бұл тек визуалды айдентика ғана емес, сонымен қатар нарықтық тәртіп, стандарттар, коммуникациялар мен амбициялар.

Harvard Business Review жазғандай: «Брендинг компанияларға жай өнімнен шығып, клиентпен ұзақ мерзімді байланыс орнатуға көмектеседі» (HBR, 2022). Ал McKinsey зерттеуі көрсеткендей, «Күшті брендтер бәсекелестеріне қарағанда 20%-ға жоғары өсімге жетеді»(McKinsey, 2020).

Брендингтің әсері дизайннан әлдеқайда кең. Ол компаниялардың табысына және елдің инвестициялық тартымдылығына тікелей ықпал етеді.

• ⁠ ⁠Жүйелі бренд жұмысы бизнестің кірісін 33%-ға арттыра алады (Supplygem, 2023).
• ⁠ ⁠Күшті бренді бар компаниялардың табысы 23%-ға дейін өседі (Wearetenet, 2023).
• ⁠ ⁠Тұтынушылардың 77%-ы тауарды бренд атына қарап таңдайды, ал олардың жартысына жуығы сенімді бренд үшін көбірек төлеуге дайын (Colorlib, 2023; Amra & Elma, 2023).
• ⁠ ⁠Инвесторлардың 82%-ы шешім қабылдағанда брендтің беделін ескереді (Fixitfreak, 2023).
• ⁠ ⁠Брендке деген тұтынушының артықшылығы мен сату көлемінің өсуі арасында 90%-ға жуық корреляция бар (The Australian, 2024).

Қазақстан нарығында стратегиялық брендингтің жарқын үлгісі — 2014 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан Kemel Design агенттігі. 10 жылдан астам уақытта ол ұлттық және халықаралық деңгейдегі компаниялар үшін визуалды және мазмұндық шешімдер жасап, бизнес-экожүйенің маңызды ойыншысына айналды.

Клиенттерінің қатарында:

• ⁠ ⁠KazAtomProm — әлемдегі ең ірі уран өндіруші,
• ⁠ ⁠KazSat — қазақстандық спутниктік байланыс жобасы,
• ⁠ ⁠мейрамханалық желілер — Draft, Svoy, Джеки Чан, Egorkino, Один к одному, Format,
• ⁠ ⁠өнеркәсіптік компаниялар — Frutta (жеміс-жидек өсіру және сублимация) және Столичная Трапеза (ет өнімдері).

Kemel Design-ның ірі жобаларының қатарында:

• ⁠ ⁠Astana International Forum фирмалық стилі,
• ⁠ ⁠Халык IPO брендингі мен сайты,
• ⁠ ⁠«Нұр Отан» партиясының брендбугы,
• ⁠ ⁠Қазақстанның ДСҰ-ға кіру бойынша имидждік кампаниялары.

Сонымен бірге агенттік БҰҰ құрылымдарымен жұмыс істеді: ВОЗ, ЮНИСЕФ, UNFPA, ЮНЕСКО. Олармен бірге COVID-19-ға қарсы ақпараттық кампаниялар, балаларды қорғау жобалары (Кибер Туман, Айналайн SOS), санитарлық жағдайлар туралы хабардар ету (Тойле) және су тасқынынан кейінгі био-қауіптер туралы (Say Bol) жобалар жасалды.

Қазіргі кампаниялар әртүрлілік пен инклюзивтілікті насихаттап, тек құндылық қана емес, нақты экономикалық нәтиже береді:

• ⁠ ⁠Қысқа мерзімді сату — +3,5%,
• ⁠ ⁠Ұзақ мерзімді сату — +16% (The Guardian, 2024).

Брендинг пен performance-маркетингті тең ұстаған компаниялардың ROI көрсеткіші 90%-ға дейін өседі (The Australian, 2024).

Брендинг дамыған экономикада сенім қалыптастырады, ашықтықты қамтамасыз етеді, инновацияға серпін береді және халықаралық нарыққа жол ашады. Forbes атап өткендей: «Тұрақты экономикалар — мықты брендтердің экономикалары. Олар өніммен қатар, мағына, тарих, дизайн және сенім талап етеді» (Forbes, 2021).

Сондықтан Kemel Design сияқты агенттіктердің болуы — экономиканың жетілгендігінің және оның амбициясының көрсеткіші. Брендингтің сұранысы бар жерде бизнес дамиды, бәсекелестік артады, сервис мәдениеті өседі, ал ел халықаралық интеграцияға сенімді қадам басады.

Брендинг — жай эстетика емес, экономикалық құрал. Ол бизнестің табысын арттырады, қоғамда құндылықтарды қалыптастырады және мемлекеттің беделін көтереді. Қазақстан жағдайында мұндай агенттіктер елдің жаңа сапалы өсуіне символ болып отыр.